"Het eerste wat een roker denkt, is dat het bedrijf gaat verplichten om te stoppen met roken".

Koninklijke Peijnenburg BV is sinds januari 2019 rookvrij. Drie initiatiefnemers binnen Peijnenburg kijken in de podcast ‘Rookvrij! Werkt beter’ van De Nederlandse Vereniging voor Arbeids- en Bedrijfsgeneeskunde (NVAB) terug op hun route naar rookvrij en de lessen die zij gedurende het proces geleerd hebben. “Rookvrij worden kwam bij ons niet door hoog verzuim. Wij vonden het als bedrijf gewoon belangrijk om vitale medewerkers te hebben”, vertelt Jacqueline Kroezen, HR-adviseur bij Koninklijke Peijnenburg BV.

vlnr: René Mijs, Jacqueline Kroezen, Frank van Hoof

Aan het woord komen René Mijs, logistics manager en initiatiefnemer van het rookvrij worden van Peijnenburg, Jacqueline Kroezen, HR-adviseur, en Frank van Hoof, plantmanager en zelf via Peijnenburg gestopt met roken. Van Hoof wilde al een tijd stoppen en stond daarom volledig achter de keuze om een rookvrije organisatie te worden. Maar dat was niet voor iedereen zo logisch. Als leidinggevende kende Van Hoof het sentiment onder collega’s: "Het eerste wat een roker denkt, is dat het bedrijf je gaat verplichten om te stoppen met roken". Gesprekspartner René Mijs, zelf ex-roker, wist wat hij van medewerkers vroeg toen hij het initiatief nam om Peijnenburg rookvrij te maken. Het sentiment dat Van Hoof beschrijft was voor hem geen verrassing. Daarmee omgaan vroeg volgens Mijs om duidelijke verwachtingen en heldere communicatie: "Je moet de focus niet leggen op het rookvrij maken van je bedrijf, maar op hoe je daar samen naartoe gaat."

‘Door de zure appel bijten’

Als pionier pakte Peijnenburg het rookvrij worden voorzichtig aan. HR-adviseur Jacqueline Kroezen: ‘Rookvrij worden was toen nog niet zo’n groot onderwerp als nu. Daarom was er wat huiver: wat als mensen weggaan? Creëren we er geen onrust mee?’ Mede door die huiver vindt Jacqueline dat er teveel tussenstappen zijn genomen. "Achteraf zou ik iedereen de tip geven: bijt in één keer door de zure appel heen en geef daarna mensen tijd om eraan te wennen." De organisatie trapte af met twee organisatiebrede stoppen-met-rokencursussen. Volgens René Mijs kon dat achteraf gezien sneller: "De mensen die echt willen stoppen met roken, stappen de eerste keer al op de trein. Er was weinig animo meer voor de tweede cursus." Eén gezamenlijke cursus was voldoende geweest als aftrap, stelt Mijs. Voor medewerkers die later kiezen om te stoppen, zijn maatwerkoplossingen en -ondersteuning efficiënter.

‘Maak het ook leuk!’

Jacqueline Kroezen stelt dat je er ook iets tegenover moet zetten om mensen te stimuleren: "Maak het ook leuk!" Met een enquête bracht zij de wensen van medewerkers in kaart. Zo kwamen er bij Peijnenburg onder meer een tafelvoetbaltafel, dartborden, schaakborden en een aantal telefoonvrije tafels in de kantine. Rookvrij worden werd op die manier onderdeel van een groter geheel om vitaliteit te bevorderen. Kroezen: "Dat kwam allemaal vanuit de mensen zelf, dus daarmee creëer je heel veel draagvlak." Ook medewerkers die willen stoppen met roken hebben er baat bij: er is meteen extra afleiding tijdens de pauze.

De rol van de bedrijfsarts

Peijnenburg heeft bij het rookvrij worden niet actief met een bedrijfsarts samengewerkt, geeft Jacqueline Kroezen aan. "Wat daarbij meespeelt is dat het bij ons niet voortkwam uit een hoog verzuim. Daar was geen relatie mee. Wij vonden het als bedrijf gewoon belangrijk om vitale medewerkers te hebben." Toch ziet Kroezen achteraf wel de meerwaarde die een bedrijfsarts of arbodienst had kunnen bieden. ‘Als ik nu een tip moet geven aan andere bedrijven: het is helemaal geen gek idee om een arbodienstdienstverlener te betrekken bij het gehele proces. Als zij jou kunnen helpen bij de bewustwording en gedragsverandering die je wilt, kan dat zeker helpen.’

Meer informatie en tips