Wanneer je in balans bent, voel je je goed en kun je goed omgaan met stressvolle situaties. Daarnaast heb je het idee dat je dingen doet die je energie geven en dat je een zinvolle bijdrage kan leveren aan de samenleving. Toch is het vinden en behouden van een goede mentale balans lastig, zeker nu we veel thuiswerken en werk en privé door elkaar heenlopen, is het lastiger dan ooit. Goed slapen en voldoende ontspanning helpen om je mentaal fit te voelen. Factoren als stress, een te hoge werkdruk of onvoldoende vrijheid krijgen om zelf je werk in te richten en beslissingen te nemen kunnen op den duur hun tol eisen en leiden tot disbalans en tot verzuim. De gevolgen daarvan zijn groot, voor medewerkers en voor organisaties. Hoe weet je als werkgever of je medewerkers goed in balans zijn en welke ondersteuning kun je bieden? 

In dit artikel delen wij handige tips en tricks voor meer mentale balans op de werkvloer.

Meten is weten
Om inzicht te krijgen in de mentale balans van je medewerkers en of er sprake is van werkgerelateerde stress is het aan te raden een (online) onderzoek hiernaar te doen. Dit kan in samenwerking met een arbodienst, of een gespecialiseerde partner en via Vitaal Bedrijf kun je ook de gratis scan voor medewerkers <linken> aanvragen die dit (samen met andere vitaliteit aspecten) in kaart brengt. In zo’n onderzoek wordt bijvoorbeeld gevraagd naar onderwerpen als makkelijk in slaap kunnen komen/mate van piekeren, of medewerkers werk en privé goed kunnen combineren en of ze aan het einde van een werkdag nog voldoende energie over hebben voor privé activiteiten.

Als je het inzicht hebt weet je wat de aandachtspunten zijn en kun je gericht aan de slag gaan om medewerkers te helpen een betere balans te vinden en werkgerelateerde stress te voorkomen en aan te pakken. 

Bewustwording

  • Bied medewerkers de mogelijkheid om in gesprek te gaan met een psycholoog of bedrijfsmaatschappelijk medewerker en advies in te winnen over zaken waar zij in de werk of privésfeer tegenaan lopen
  • Bied activiteiten aan ter ontspanning zoals yoga, meditatie of sport (al dan niet onder begeleiding)
  • Bied individuele coaching of groepstrainingen om met stress om te leren gaan. Goede (en erkende) trainingen zijn bijvoorbeeld de snelbeterinjevel training waarbij je in 3 gratis online trainingen aan de slag gaat met slaap-, pieker- en stressklachten en de The Lab of Life vitaliteitstraining die helpt om werkstress en het gevoel van overbelasting te verminderen of te voorkomen en je (fysieke en mentale) energie- en motivatiepeil te verhogen.
  • Test je mentale fitheid en kijk wat jij kunt doen om mentaal fit te worden of dat te blijven. Test je mentale fitheid | Mentaal Vitaal 

Cultuur

  • Bied medewerkers de mogelijkheid om specifieke werkzaamheden in een rustige werkomgeving te doen, bijvoorbeeld een stilteruimte op kantoor waar niet gebeld en gepraat mag worden.
  • Faciliteer in een goede werkplek, zeker als thuiswerken langer gaat aanhouden. Leen bijvoorbeeld de goede bureaustoelen van kantoor (tijdelijk) uit. Of ondersteun bij de aanschaf van goed meubilair voor thuis.

Sociale omgeving

  • Schep voorwaarden voor een bedrijfscultuur die gebaseerd is op ondersteuning, inclusiviteit en respect en draag dit ook uit. Een belangrijke factor hierin is waardering. Waardering krijgen voor je werk is erg belangrijk. Wanneer medewerkers zich prettig voelen op het werk, inzien dat hun werk er toe doet en dat ze er voor gewaardeerd worden draagt dat bij aan hun vitaliteit. Bedank medewerkers regelmatig en erken en vier successen en inspanningen. .
  • Faciliteer onderling contact en goede sociale relaties bijvoorbeeld door het organiseren van sociale activiteiten zoals (online)koffiemomenten of een informele afsluiting van de werkweek. 

Digitale omgeving

  • Verlaag de druk op medewerkers om over te werken en geef ze de mogelijkheid te herstellen van een werkdag. Geef zelf het goede voorbeeld en vermijd apps of e-mail contact in de avond zodat medewerkers in hun ontspanning niet worden geconfronteerd met werk. Wil je als leidinggevende toch werken in de avond? Verstuur je mails dan pas in de ochtend (dit kun je gemakkelijk automatisch instellen) en spreek vanuit het management expliciet uit dat je niet verwacht dat mensen ‘s avonds werken/ reageren als een leidinggevende dit wel doet.

Motivatie en actie

  • Het is belangrijk om als werkgever te luisteren naar je medewerkers. Waar lopen ze tegenaan? Waar hebben ze moeite mee? Betrek ook je medewerkers in besluitvorming over zaken die hen direct aangaan, bijvoorbeeld (digitale en fysieke) inrichting van hun werkplek en welke recreatieve activiteiten zij behoefte aan hebben. Het beleid dat zo ontstaat is in samenspraak met hen gemaakt wat leidt tot een groter draagvlak. 
  • Beloon je medewerkers die goed voor zichzelf en voor collega’s zorgen. Het hoeft niet groot te zijn, het gaat om het gebaar.
  • Bespreek met het team, als een collega bijvoorbeeld vanwege een burn-out uitvalt, hoe je contact met diegene houdt en hoe zijn/haar terugkomst makkelijker wordt
  • Stimuleer je medewerkers om pauzes te nemen en om af en toe ‘nee’ te zeggen 
  • Ga na of de werkzaamheden duidelijk en haalbaar zijn. Hierbij geldt niet 'wie zwijgt stemt toe'. Dit is nu we veel op afstand werken nog belangrijker.  
  • Ook is het belangrijk om als werkgever flexibiliteit te bieden. Geef medewerkers de vrijheid om hun eigen uren in te delen zodat ze makkelijker kunnen navigeren tussen werk en privé. Maak hierover afspraken zodat het duidelijk is voor beide partijen wanneer je werkt en wanneer niet. 
  • Geef medewerkers daarnaast ook de vrijheid om zelf te bepalen hoe en wanneer werkzaamheden/taken uitgevoerd worden en de hoeveelheid werk aan te passen 
  • Bied medewerkers de mogelijkheid het aantal werkuren te verminderen of verlof te nemen bij ernstige stress of een moeilijke privésituatie.

Regelingen

  • Bied gesprekken met een coach aan
  • Zorg voor faciliteiten op het werk. Denk hierbij aan een relaxstoel of een stiltekamer
  • Leer als leidinggevende op tijd signalen van onbalans te herkennen en bespreekbaar te maken met je medewerkers.

Meer weten? 

  • In deze factsheet staan handige tips hoe je een verstoorde werk-privé balans kunt herkennen en wat je daaraan kunt doen, als werknemer én als werkgever 
  • Op deze pagina vind je nog veel meer tips rondom bewegen, voeding, roken, alcohol, drugs en mentale balans die je kunt delen met je medewerkers. 
  • Via de Mentaal Vitaal site van het Trimbos Instituut kun je een mentale fitheidtest doen.
  • Hulp nodig? Vraag een gratis (online) adviesgesprek aan waarin we je adviseren over een passend programma voor jouw bedrijf. Maar je kunt natuurlijk ook rechtstreeks onze partners inschakelen. Op onze website vind je een uitgebreid netwerk van gespecialiseerde partners in het hele land, die klaarstaan om te helpen. 

Mentale balans is één van de vijf thema’s waar Vitaal Bedrijf zich voor inzet. Benieuwd hoe jouw bedrijf scoort op vitaliteit en wat de behoeftes zijn van je medewerkers op dit gebied? Doe dan de scan en kijk wat jij kunt doen voor een vitaal bedrijf.


Bron: Joint Action CHRODIS PLUS: Toolkit voor werkgevers

Bron: factsheet Hoe behoud je een goede balans tussen werk en privé? Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid

https://www.mentaalvitaal.nl/test-jezelf/test-mentale-fitheid